submenu
content
 
1 Komunikat w sprawie możliwości stosowania przepisów przewidujących wypłacanie świadczenia wychowawczego w formie rzeczowej lub w formie opłacania usług. 16-06-2016
2 Informacja o wyjątkach od pozyskiwania z ZUS, drogą elektroniczną, danych o składce na ubezpieczenie zdrowotne w ramach usługi Z1 CSIZS Emp@tia 07-04-2016
3 Procedura usuwania błędów we wnioskach o Rodzina 500 plus składanych za pośrednictwem banków oraz ZUS 04-04-2016

Komunikat w sprawie możliwości stosowania przepisów przewidujących wypłacanie świadczenia wychowawczego w formie rzeczowej lub w formie opłacania usług.

Cel świadczenia wychowawczego wskazany jest w art. 4 ust. 1 ustawy z dnia 11 lutego 2016 r. o pomocy państwa w wychowywaniu dzieci. Celem tym, jest częściowe pokrycie wydatków związanych z wychowywaniem dziecka, w tym z opieką nad nim i zaspokojeniem jego potrzeb życiowych.

 

Ustawodawca, kierując się poszanowaniem autonomii rodziny przyjął, że ewentualna ingerencja w funkcjonowanie danej rodziny, może nastąpić tylko w wyjątkowych, kryzysowych sytuacjach.

 

Ww. ustawa o pomocy państwa w wychowywaniu dzieci zawiera jednak możliwe do zastosowania w nadzwyczajnych, wyjątkowych sytuacjach, mechanizmy zapobiegające marnotrawieniu świadczenia wychowawczego lub wydatkowaniu świadczenia niezgodnie z jego celem. Rozwiązania te określa art. 9 ww. ustawy, zgodnie z którym, w przypadku gdy osoba uprawniona do świadczenia wychowawczego marnotrawi wypłacane jej świadczenie wychowawcze lub wydatkuje je niezgodnie z celem, organ właściwy przekazuje należne osobie świadczenie wychowawcze w całości lub w części w formie rzeczowej lub w formie opłacania usług.

 

W przypadku marnotrawienia świadczenia wychowawczego, organ wypłacający to świadczenie może zatem zamienić jego wypłatę pieniężną na pomoc nie tylko w formie rzeczowej, tj. np. żywność, ubrania, lekarstwa, itp., ale także na pomoc rodzinie w formie opłacania usług, tj. np. opłacanie kursów językowych, żłobka, przedszkola, basenu, teatru, kosztów internatu, wykupienie obiadów, czy czynszu, itp.

 

W przypadku posiadania przez gminny organ właściwy wypłacający świadczenie wychowawcze, informacji lub sygnałów o marnotrawieniu świadczenia wychowawczego lub wydatkowania niezgodnie z przeznaczeniem, w celu ustalenia faktycznej sytuacji danej rodziny, u takiej rodziny, zgodnie z art. 15 ww. ustawy, może zostać przeprowadzony przez pracownika socjalnego rodzinny wywiad środowiskowy. Zaś uniemożliwienie, na etapie wypłacania świadczenia wychowawczego, przeprowadzenia ww. rodzinnego wywiadu środowiskowego lub nieudzielenia podczas tego wywiadu wyjaśnień, co do okoliczności objętych wywiadem, powoduje wstrzymanie wypłaty świadczenia.

 

W przypadku potwierdzenia faktu marnotrawienia świadczenia wychowawczego lub wydatkowania niezgodnie z celem, powyższe rozwiązania pozwalają gminnemu organowi właściwemu, w każdej, konkretnej, indywidualnej sprawie, określić, jaka forma niepieniężna realizacji świadczenia wychowawczego będzie najbardziej właściwa dla danej rodziny.

 

Należy jednak podkreślić, że w świetle powyższych regulacji, organ przyznający/wypłacający świadczenie wychowawcze, nie może z góry założyć, jeszcze przed pierwszą wypłatą przyznanego świadczenia, że dana rodzina będzie wypłacane środki marnotrawiła i w związku z tym dokonać od razu zmiany formy wypłaty
z pieniężnej na formę rzeczową lub opłacenie usług.

 

W związku z powyższym, w przypadku gdy w stosunku do danej rodziny nie zostało stwierdzone/ustalone, iż ma miejsce marnotrawienie lub wydatkowanie niezgodnie z przeznaczeniem wypłaconego w formie pieniężnej świadczenia wychowawczego, działaniem sprzecznym z obowiązującymi, ww. przepisami, jest działanie gminnego organu właściwego polegające np. na automatycznej zamianie formy pieniężnej wypłaty świadczenia wychowawczego na formę niepieniężną – np. opłacanie zaległości czynszowych. Fakt, iż dana rodzina posiada jakieś zaległości, np. w płatności czynszu za mieszkanie, nie stanowi samoistnej przesłanki do zastosowania takiej formy rzeczowej wypłaty świadczenia wychowawczego.

Informacja o wyjątkach od pozyskiwania z ZUS, drogą elektroniczną, danych o składce na ubezpieczenie zdrowotne w ramach usługi Z1 CSIZS Emp@tia

- usługa Z1 CSIZS Emp@tia, jest to usługa samodzielnego pozyskiwania przez organ właściwy i marszałka województwa, drogą elektroniczną, danych o wysokości składki na ubezpieczenie zdrowotne wnioskodawcy i członków jego rodziny, ubiegającego się o uzależnione od kryterium dochodowego świadczenia rodzinne, świadczenia z funduszu alimentacyjnego, a od 1 kwietnia 2016 r. o świadczenie wychowawcze.

 

Zgodnie z wyjaśnieniami Zakładu Ubezpieczeń Społecznych, dla następujących kategorii osób i odpowiadających im kodów tytułu ubezpieczenia:

·      emeryci i renciści (kod tytułu ubezpieczenia 25 00, 25 01);

·      osoby pobierające zasiłek lub świadczenie przedemerytalne (kod tytułu ubezpieczenia 09 40, 09 41);

·      osoby pobierające nauczycielskie świadczenie kompensacyjne (kod tytułu ubezpieczenia 26 00, 26 01),

 

nie jest obecnie możliwe przekazywanie przez ZUS, w ramach usługi Z1 CSIZS Emp@tia, drogą elektroniczną, danych o składce na ubezpieczenie zdrowotne wnioskodawcy i członków jego rodziny, ubiegającego się o uzależnione od kryterium dochodowego świadczenia rodzinne, świadczenia z funduszu alimentacyjnego, a od 1 kwietnia 2016 r. o świadczenie wychowawcze.

 

Oznacza to, że dla wymienionych wyżej przypadków (kody 2500, 2501, 0940, 0941, 2600, 2601), na wniosek organu właściwego lub marszałka województwa prowadzącego odpowiednio postępowanie o świadczenie wychowawcze, świadczenia rodzinne lub świadczenia z funduszu alimentacyjnego, ZUS ma obowiązek udzielić stosownych informacji tym organom.

 

Dla pozostałych przypadków, obejmujące inne kategorie ubezpieczonych, u których składka za ubezpieczenie zdrowotne finansowana jest z dochodu ubezpieczonego, dane o wysokości składki zdrowotnej przekazywane są za pomocą usługi Z1.

 

W odpowiedzi na zadane, w ramach usługi Z1, zapytanie organu właściwego lub marszałka województwa o wysokość składki zdrowotnej danej osoby, jeśli osoba ta będzie ubezpieczonym z ww. kategorii, odpowiedź wygenerowana w ramach usługi Z1, będzie zawierała informację w szczególności o kodzie tytułu ubezpieczenia, nazwie tytułu ubezpieczenia, dacie uzyskania uprawnień do danego tytułu ubezpieczenia., oraz kwocie składki (najczęściej kwota składki wskazana w tej pozycji  będzie wynosiła 0).

 

W odniesieniu do ww. kategorii ubezpieczonych i odpowiadających im kodów ubezpieczenia (tj. kodów 25 00, 25 01, 09 40, 09 41, 26 00, 26 01), niezależnie od wartości składki podanej w ww. informacji pozyskanej w ramach usługi Z1, organ właściwy lub marszałek województwa, faktyczną wysokość składki zdrowotnej niezbędną do prawidłowego ustalenia dochodu, powinien ustalićw drodze pisemnej, poprzez wniosek do najbliższej jednostki ZUS (w tym np. poprzez wniosek zbiorczy obejmujący wiele osób), bez konieczności odsyłania indywidualnych klientów do ZUS po indywidualne zaświadczenia (na podstawie odpowiednio art. 17 ust. 1 ustawy o pomocy państwaw wychowywaniu dzieci, art. 23b ust. 1 ustawy o świadczeniach rodzinnych oraz art. 15a ust. 1 ustawy o pomocy osobom uprawnionym do alimentów).

 

Ze swej strony Zakładu Ubezpieczeń Społecznych deklaruje, że wnioski takie będą rozpatrywane przez oddziały ZUS bez zbędnej zwłoki, w terminie 7 dni od dnia ich wpływu (tj. w takim terminie, jak termin na wydanie przez ZUS zaświadczenia na wniosek indywidualnej osoby), tak aby umożliwić organom właściwym sprawne rozpatrywanie wniosków i wypłacanie w szczególności świadczenia wychowawczego w ramach Programu „Rodzina 500+”.

 

Jak zostało wyżej wskazane, identyfikacja przez organ właściwy i marszałka województwa osób, w stosunku do których, organ właściwy lub marszałek województwa, faktyczną wysokość składki zdrowotnej niezbędnej do prawidłowego ustalenia dochodu, obowiązany jest ustalić w drodze pisemnej, poprzez wniosek do najbliższej jednostki ZUS, będzie dokonywana na podstawie informacji zawartej w odpowiedzi wygenerowanej przez CSIZS Emp@tia w ramach usługiZ1 – w odpowiedzi tej będzie informacja, że dana osoba podlega ubezpieczeniu zdrowotnemu jako osoba z ww. kategorii ubezpieczonych i odpowiadających im ww. kodów tytułu ubezpieczenia (tj. kodów 25 00, 25 01,09 40, 09 41, 26 00, 26 01)i wówczas powstaje konieczność ustalenia faktycznej wysokości składki zdrowotnej w drodze pisemnego wystąpienia do najbliższego oddziału ZUS.


Jednocześnie informuję, że w celu usprawnienia działania usługi Z1, ZUS aktualnie rozszerza dane dostępne online w usłudze Z1, tak aby w trybie tym możliwe były zapytania i odpowiedzi o dane za 2014 rok, obejmujące kategorie ubezpieczonych u których składka za ubezpieczenie zdrowotne finansowana jest z dochodu ubezpieczonego, tj. dane niezbędne do prawidłowego ustalenia dochodu.

 

Procedura usuwania błędów we wnioskach o Rodzina 500 plus składanych za pośrednictwem banków oraz ZUS

Program „Rodzina 500 plus” jest programem, który po raz pierwszy na tak dużą skalę umożliwia składanie wniosków drogą elektroniczną. Jest to pozytywna i oczekiwana nowość, ale i wyzwanie zarówno dla rządu, instytucji pośredniczących w składaniu wniosków drogą elektroniczną (przede wszystkim banków), gminnych organów właściwych, jak i samych wnioskodawców. W pierwszych trzech dniach obowiązywania programu rodziny złożyły drogą elektroniczną ponad 175 tysięcy wniosków.

 

Mając na uwadze, że wielu wnioskodawców (rodzin) składało wniosek po raz pierwszy, w szczególności po raz pierwszy drogą elektroniczną, zdarza się, że podczas wypełniania wniosku popełniają oni błędy lub nie wypełniają wszystkich pól. Z taką sytuacją mamy również do czynienia w przypadku wypełniania wniosków papierowych.

 

Ze stałego, trwającego 24 godziny na dobę monitoringu procesu składania wniosków drogą elektroniczną wynika, że najczęściej popełniane błędy to:

1.      brak wskazania pierwszego dziecka w składzie rodziny, w przypadku wnioskowania o świadczenie wychowawcze wyłącznie na drugie i kolejne dzieci,

2.      brak wskazania współmałżonka w składzie rodziny,

3.      brak numeru PESEL członków rodziny,

4.      adres zamieszkania wnioskodawcy nie zgadza się z adresem organu właściwego,

5.      niekompletne dane teleadresowe wnioskodawcy.

 

Pracujemy nad tym, aby już na etapie składania wniosków elektronicznych wprowadzić mechanizmy, pozwalające na unikanie tych błędów.

 

W celu usprawnienia obsługi wniosków przekazujemy Państwu wytyczne, których celem jest usprawnienie procesu ich rozpatrywania.

 

Ad. 1

Brak wskazania pierwszego dziecka w składzie rodziny, w przypadku wnioskowania o świadczenie wychowawcze wyłącznie na drugie i kolejne dzieci. Jest to istotny błąd/nieprawidłowość, który uniemożliwia rozpatrzenie wniosku. Bez względu bowiem, czy wnioskodawca ubiega się o świadczenie na pierwsze dziecko, czy tylko na drugie i kolejne dziecko w rodzinie, w składzie rodziny musi znajdować się pierwsze dziecko i jego dane.

 

Wytyczne dotyczące postępowania: sprawa wymaga wyjaśnień – poprzez wezwanie do złożenia wniosku jeszcze raz, z poprawionymi danymi lub złożenia wyjaśnień w gminie.

 

Ad. 2

Brak wskazania współmałżonka w składzie rodziny, gdy wnioskodawca jest w związku małżeńskim lub brak wskazania w składzie rodziny osoby z którą wnioskodawca, nie pozostający w związku małżeńskim, wychowuje co najmniej jedno wspólne dziecko.

 

Wytyczne dotyczące postępowania:

1)      dla wniosku o przyznanie świadczenia wychowawczego na drugie lub kolejne dziecko w rodzinie, powyższy brak nie jest przeszkodą do właściwego rozpatrzenia wniosku, wydania decyzji i wypłaty przyznanego świadczenia. Nie ma potrzeby wzywania wnioskodawcy do poprawienia wniosku,

2)      dla wniosku o przyznanie świadczenia wychowawczego dla pierwszego dziecka w rodzinie, sprawa wymaga wyjaśnień – poprzez wezwanie do złożenia wniosku jeszcze raz, z poprawionymi danymi lub złożenia wyjaśnień w gminie (nie dotyczy wnioskodawcy będącego osobą samotnie wychowującą dziecko).

Ad. 3

Brak wskazania numeru PESEL członka rodziny uniemożliwia rozpatrzenie wniosku.

 

Wytyczne dotyczące postępowania: sprawa wymaga wyjaśnień – poprzez wezwanie do złożenia wniosku jeszcze raz, z poprawionymi danymi lub złożenia wyjaśnień w gminie.

 

Ad. 4

W przypadku, gdy wskazany adres zamieszkania wnioskodawcy jest inny niż adres wybranego organu właściwego, wymaga to jednoznacznego wyjaśnienia przez gminny organ do którego wpłynął dany wniosek, gdyż może on zostać rozpatrzony jedynie przez gminny organ właściwy dla miejsca zamieszkania wnioskodawcy. Wnioskodawca nie musi mieć miejsca zamieszkania pokrywającego się z miejscem zameldowania – jeśli miejsce zamieszkania jest inne niż miejsce zameldowania, to wniosek powinien zostać rozpatrzony przez gminny organ właściwy dla miejsca zamieszkania wnioskodawcy, a nie zameldowania.

 

Wytyczne dotyczące postępowania: sprawa wymaga jednoznacznego wyjaśnienia przez organ gminny, do którego wpłynął dany wniosek – poprzez wezwanie do złożenia wniosku jeszcze raz, z poprawnymi danymi lub złożenia wyjaśnień w gminie.

 

Ad. 5

W przypadku, gdy pojawiają się błędy dotyczące danych teleadresowych wnioskodawcy, w tym brak wskazania/poprawnego wskazania nazwy miejscowości, miejsca zamieszkania, kodu pocztowego, ulicy, nr domu/mieszkania lub inne błędy w tym zakresie niejednokrotnie o charakterze językowym we wniosku.

 

Wytyczne dotyczące postępowania: brak wyjaśnienia z udziałem wnioskodawcy tego rodzaju błędów/nieprawidłowości danych, niejednokrotnie nie jest przeszkodą do właściwego rozpatrzenia wniosku, wydania decyzji i wypłaty przyznanego świadczenia. Nie ma potrzeby wzywania wnioskodawcy do poprawienia wniosku. W przypadku, gdy błędy wnioskującego umożliwiają organowi właściwą identyfikację wnioskodawcy, nie ma konieczności poprawiania wniosku.

W pozostałych przypadkach sprawa wymaga jednoznacznego wyjaśnienia przez organ gminny, do którego wpłynął dany wniosek – poprzez wezwanie do złożenia wniosku jeszcze raz, z poprawionymi danymi lub złożenia wyjaśnień w gminie.

 

 

Ogólne zasady postępowania:

 

Bazując na powyższych wytycznych, w przypadku konieczności poprawienia/uzupełnienia wniosku elektronicznego preferowanym kontaktem z wnioskującym jest wysłanie wezwania na adres mailowy wnioskodawcy - adres ten, w przypadku składania wniosku drogą elektroniczną (z wyjątkiem wniosku składanego za pośrednictwem ePUAP), zawsze jest wskazany we wniosku – co umożliwi szybki kontakt z wnioskodawcą i eliminację błędów.

 

Istotnym jest bowiem, aby w przypadku, gdy wnioskodawca złożył wniosek za pośrednictwem systemów teleinformatycznych, ewentualny kontakt z nim, obok tradycyjnej formy pocztowej, był również w formie elektronicznej, co umożliwia szybszy kontakt z wnioskodawcą i umożliwia szybkie usunięcie nieprawidłowości/uzupełnienie wniosku niekompletnego, jeśli w danej sprawie wymagane będą dodatkowe korekty wniosku, wyjaśnienia, dokumenty, załączniki.

 

Jednocześnie rekomendujemy, aby w wezwaniu znajdował się przede wszystkim komunikat o preferowanym sposobie usunięcia nieprawidłowości, tj. powtórnym złożeniu prawidłowo wypełnionego wniosku za pośrednictwem danego kanału/systemów teleinformatycznych – dotyczy to w szczególności kanału bankowego. Jest to możliwa do zastosowania alternatywa do wizyty w urzędzie.

 

Gdy organ właściwy otrzyma kolejny wniosek tej samej osoby prawidłowo wypełniony, nie powinien wzywać wnioskodawcy do poprawnego wypełniania/uzupełniania pierwszego wniosku.Nawet jeśli zostanie wysłane wezwanie do poprawienia/uzupełnienia pierwszego wniosku i wnioskodawca nie zastosuje się do wezwania, ale złoży jednocześnie kolejny, prawidłowo wypełniony wniosek, to nowy wniosek powinien zostać rozpatrzony, zaś pierwszy wniosek pozostanie w aktach sprawy bez rozpatrzenia.

 

Podkreślamy, że w przypadku, gdy występujące we wniosku błędy są nieistotne dla merytorycznego rozpatrzenia sprawy, realizując zasadę szybkości i prostoty postępowania, wyrażoną w art. 12 Kodeksu postępowania administracyjnego, tego rodzaju wątpliwości, nie oznaczają, że wniosek jest nieprawidłowo wypełniony lub niekompletny. Nie powinno to także skutkować wezwaniem wnioskodawcy do poprawienia/uzupełnienia wniosku. Np. informacja o małżonku, osobie, z którą wnioskodawca wychowuje co najmniej jedno wspólne dziecko, czy podanie w składzie rodziny innych dzieci wchodzących w skład rodziny zdefiniowanej w art. 2 pkt 16 ustawy,  nie jest niezbędna do ustalenia prawa do świadczenia wychowawczego na drugie lub kolejne dzieci w rodzinie. Ewentualne wykrycie sytuacji, gdy drugi z rodziców ubiega się o świadczenie wychowawcze za ten sam okres, na to samo dziecko/dzieci, możliwe jest poprzez skorzystanie przez organ właściwy z Centralnej Bazy Beneficjentów funkcjonującej w ramach CSIZS Emp@tia.

 

Inne zalecenia:

 

W przypadku, gdy zauważą Państwo, że wnioskujący nie załączył wszystkich wymaganych w indywidualnej sprawie załączników do wniosku elektronicznego, również rekomendujemy przesłanie, w tym drogą mailową, wezwania wraz z informacją o możliwości złożenia kompletnego wniosku raz jeszcze wraz z wymaganymi załącznikami w formie kopii elektronicznych (skan, zdjęcie) lub wizycie w organie właściwym i uzupełnienie załączników w formie tradycyjnej.

 

Jeśli rozpatrywany przez Państwa wniosek ma więcej niż jeden błąd, istotne jest żeby przekazać wnioskującemu w wezwaniu komplet uwag, by nowo składany wniosek miał poprawione wszystkie błędy.

 

Wyrażamy nadzieję, że powyższe wyjaśnienia umożliwią prawidłowe, sprawne i nie generujące zbędnych czynności i kosztów, rozpatrywanie wniosków przez gminne organy właściwe. Powyższe wyjaśnienia zostaną także przekazane do Wojewodów, a także do instytucji/podmiotów (w szczególności banków) uczestniczących w procesach elektronicznego składania wniosków o świadczenie wychowawcze.

 

 

do góry Ostatnia modyfikacja: 28-03-2017
Ideo Realizacja: 
CMS Edito  Powered by: 
Hostlab  Hosted by: